Wanneer iemand een dierbare verliest, wilt u er misschien graag voor diegene zijn. U wilt troost bieden, het verdriet een beetje verzachten of laten merken dat iemand er niet alleen voor staat. Toch kan het moeilijk zijn om de juiste woorden te vinden.
Misschien bent u bang iets verkeerds te zeggen. Of u weet gewoon niet wat u moet doen wanneer u iemand zoveel verdriet ziet hebben. Dat is begrijpelijk. Bij een groot verlies bestaat er vaak geen zin die het verdriet kan wegnemen.
Toch kunt u veel betekenen. Door te luisteren, door er te zijn of door op een later moment nog eens contact te zoeken. U hoeft het verdriet niet op te lossen. Soms is het al waardevol wanneer iemand merkt dat u aan hem of haar denkt.
Niet alle troost hoeft uitgesproken te worden. Soms zegt een arm om iemands schouders, een hand vasthouden of samen stil zijn meer dan een heleboel woorden.
Misschien maakt u samen een wandeling, drinkt u een kop koffie of zit u gewoon even naast elkaar. Ook muziek, de natuur, foto’s of een vertrouwde plek kunnen steun geven. Iedereen ervaart troost op een eigen manier.
Let daarom op wat de ander nodig lijkt te hebben, maar vraag het gerust ook. De ene persoon wil graag praten en herinneringen ophalen. Een ander heeft juist behoefte aan rust of vindt het fijn als iemand gewoon in de buurt blijft.
U hoeft niet steeds iets te zeggen. Uw aanwezigheid kan al laten merken dat u het verdriet serieus neemt.
Wanneer iemand verdriet heeft, zoeken we vaak naar woorden die steun geven. Toch hoeft u geen bijzondere of perfecte zin te bedenken. Eenvoudige, oprechte woorden kunnen voldoende zijn.
U kunt bijvoorbeeld zeggen:
Probeer vooral eerlijk te zijn over wat u voelt en wat u wel of niet weet. U hoeft geen verklaring te geven voor het verlies en u hoeft het verdriet niet kleiner te maken.
Soms is het ook fijn om de naam van de overledene te blijven noemen. Nabestaanden kunnen bang zijn dat anderen hun dierbare vergeten. Een herinnering delen of vertellen dat u aan diegene denkt, kan daarom veel betekenen.
Goedbedoelde woorden kunnen soms anders overkomen dan u bedoelt. Zinnen als “Je moet sterk zijn”, “Alles gebeurt met een reden” of “Je hebt gelukkig nog anderen” kunnen het gevoel geven dat iemand zijn verdriet moet verbergen of relativeren.
Ook vergelijken met uw eigen ervaringen helpt niet altijd. Natuurlijk kunt u vertellen over uw eigen verlies als dat herkenning biedt, maar probeer ruimte te laten voor het verhaal van de ander. Ieder verlies en ieder rouwproces is anders.
U hoeft het verdriet niet op te lossen en u hoeft geen advies te geven wanneer daar niet om wordt gevraagd. Luisteren zonder oordeel is vaak waardevoller dan proberen de situatie beter te maken.
Wanneer iemand rouwt, kunnen gewone dagelijkse taken veel energie kosten. Boodschappen doen, koken, de kinderen ophalen of de administratie bijhouden kan ineens zwaar voelen.
U kunt daarom concrete hulp aanbieden. In plaats van “Laat maar weten als ik iets kan doen” kunt u bijvoorbeeld zeggen:
Door iets concreets voor te stellen, hoeft de ander niet zelf te bedenken waar hulp nodig is. Geef wel ruimte om het aanbod af te wijzen. Niet iedereen heeft op hetzelfde moment behoefte aan hulp of bezoek.
In de eerste periode na een overlijden is er vaak veel aandacht voor de nabestaanden. Mensen sturen berichten, komen langs of zijn aanwezig bij de uitvaart. Na verloop van tijd wordt het soms stiller, terwijl het gemis blijft.
Juist daarom kan het waardevol zijn om ook later contact te zoeken. Denk aan de verjaardag van de overledene, de overlijdensdatum, feestdagen of een andere dag die bijzondere herinneringen oproept.
Een kort bericht, een telefoontje of een uitnodiging voor een wandeling kan laten weten dat u de overledene niet bent vergeten. U hoeft niet bang te zijn om het verdriet ter sprake te brengen. Vaak is het juist fijn wanneer iemand ruimte geeft om over de dierbare te praten.
De een zoekt steun bij familie en vrienden, terwijl de ander liever alleen is. Sommige mensen vinden troost in muziek, kunst, dieren of de natuur. Anderen halen steun uit herinneringen, geloof, rituelen of het bewaren van persoonlijke spullen.
Er is geen vaste manier waarop iemand zou moeten rouwen. Wat vandaag helpt, kan morgen anders voelen. Probeer daarom niet in te vullen wat goed is voor een ander, maar wees nieuwsgierig naar wat diegene zelf nodig heeft.
U kunt vragen: “Wat helpt jou op dit moment een beetje?” Soms weet iemand het antwoord niet. Ook dan hoeft u niet meteen met een oplossing te komen.
Wanneer u iemand ziet lijden, kunt u de neiging voelen om het verdriet te verzachten of de aandacht ervan af te leiden. Dat komt vaak voort uit betrokkenheid. Toch hoeft verdriet niet altijd veranderd of opgelost te worden.
Er mag gehuild worden. Er mogen stiltes vallen. En er kunnen momenten zijn waarop iemand even nergens over wil praten. Door die ruimte te respecteren, laat u zien dat verdriet er mag zijn.
U hoeft niet alles goed te doen. Het gaat niet om de perfecte woorden, maar om oprechte aandacht en de bereidheid om naast iemand te blijven staan, ook wanneer u niet weet wat u moet zeggen.
Troost zit soms in iets heel kleins. Een berichtje, een kop koffie, een herinnering die u deelt of een arm om iemand heen. Misschien lijkt het voor u een klein gebaar, maar voor degene die rouwt kan het een belangrijk moment zijn.
En soms merkt u niet direct wat uw aanwezigheid betekent. Dat hoeft ook niet. Blijf op een manier die bij u en de ander past laten merken dat u betrokken bent.
U hoeft het verdriet niet weg te nemen om toch iets te kunnen betekenen. Er zijn, luisteren en blijven herinneren kan al een vorm van troost zijn.
Na een overlijden begint een periode waarin het leven opnieuw vorm moet krijgen. Soms komen vragen of gevoelens pas later naar boven. Lees ook meer over de periode na de uitvaart en over troost zonder woorden.
Op deze pagina vindt u daarnaast de mogelijkheid om de bestaande scriptie over troost zonder woorden te downloaden. Daarin wordt ingegaan op de manier waarop beelden, natuur en andere ervaringen troost kunnen bieden.
Neem voor meer informatie omtrent de vele mogelijkheden om een uitvaart invulling te geven gerust contact op. Een voorgesprek (kennismakingsgesprek) is altijd gratis en vrijblijvend. Bel 06-43877077, app of mail naar info@estia-uitvaarten.nl
Bewaar “Mijn uitvaartwensen boekje” bij uw belangrijke papieren of zorg dat het digitaal beschikbaar is voor uw nabestaanden.